Uit de praktijk

Aansprakelijkheid onderaannemer

Als een onderaannemer tekortschiet in de nakoming van een overeenkomst met de hoofdaannemer is dit een toerekenbare tekortkoming (wanprestatie). In dat geval kan de hoofdaannemer de onderaannemer op grond van de tussen hen geldende overeenkomst aanspreken. Voor een vordering uit hoofde van wanprestatie is immers een overeenkomst noodzakelijk. De vraag dient zich geregeld voor of de opdrachtgever, die enkel een overeenkomst heeft met de hoofdaannemer, ook de onderaannemer kan aanspreken.

De Hoge Raad oordeelde dat dit onder omstandigheden kan op grond van een onrechtmatige daad van de onderaannemer.

Een korte schets van de door de Hoge Raad beoordeelde zaak: de opdrachtgever heeft aan de hoofdaannemer opdracht gegeven voor het realiseren van een kapverdieping, inclusief dak. De hoofdaannemer heeft het plaatsen van het dak vervolgens uitbesteed aan de onderaannemer, een dakdekkerbedrijf.
 Het dak vertoonde diverse gebreken en de onderaannemer gaat niet over tot herstel. De opdrachtgever vordert vervolgens rechtstreeks van de onderaannemer (het dakdekkerbedrijf) schadevergoeding; primair op grond van wanprestatie en subsidiair op grond van onrechtmatige daad.

Tussen opdrachtgever en onderaannemer is geen overeenkomst tot stand gekomen. Zoals hierboven al aangegeven, is voor een vordering op grond van wanprestatie een overeenkomst noodzakelijk. De primaire vordering strandt om deze reden dan ook bij het Gerechtshof.
 Volgens het Gerechtshof kan wanprestatie in de overeenkomst met de hoofdaannemer - onder omstandigheden - weliswaar een onrechtmatige daad jegens de opdrachtgever vormen, maar zijn er geen omstandigheden aangevoerd die tot het oordeel kunnen leiden dat van een onrechtmatige daad sprake is.

De Hoge Raad oordeelde echter anders. De vraag dient beantwoord te worden of de belangen van een derde (de opdrachtgever) zo nauw zijn betrokken bij de behoorlijke uitvoering van de overeenkomst dat hij schade of ander nadeel kan lijden als een contractant (de onderaannemer) in die uitvoering tekortschiet. Is het antwoord daarop bevestigend, dan kunnen de normen van hetgeen volgens ongeschreven recht in het maatschappelijk verkeer betaamt, meebrengen dat de onderaannemer de belangen van de opdrachtgever dient te ontzien door zijn gedrag mede door de belangen van de opdrachtgever te laten bepalen.

De onderaannemer zal dus in het algemeen - binnen bepaalde grenzen - rekening hebben te houden met de belangen van de opdrachtgever. Dit betekent echter niet dat een wanprestatie van de onderaannemer jegens de hoofdaannemer altijd een onrechtmatige daad oplevert. Of daarvan sprake is, is afhankelijk van alle omstandigheden van het geval, zoals de hoedanigheid van de betrokken partijen, de aard en strekking van de overeenkomst, de wijze waarop de belangen van de opdrachtgever daarbij zijn betrokken en of deze betrokkenheid voor de onderaannemer kenbaar was, de vraag of de opdrachtgever erop mocht vertrouwen dat zijn belangen zouden worden ontzien, de vraag in hoeverre het voor de onderaannemer bezwaarlijk was met de belangen van de opdrachtgever rekening te houden, de aard en omvang van het nadeel en de vraag of van de onderaannemer kon worden gevergd dat hij zich daartegen had ingedekt. Voorgaande is in lijn met en een bevestiging van eerdere rechtspraak van de Hoge Raad.

Kort en zakelijk weergegeven dient dus beoordeeld te worden of de onderaannemer bij de uitvoering van de overeenkomst met de hoofdaannemer jegens de opdrachtgever (on)zorgvuldig te werk is gegaan en aldus heeft gehandeld in strijd met hetgeen volgens ongeschreven recht in het maatschappelijk verkeer betaamt. 
Wanprestatie van de onderaannemer jegens de hoofdaannemer op zichzelf is voor rechtstreekse aansprakelijkheid echter onvoldoende. De bijkomende omstandigheden van het geval zijn doorslaggevend.

In de meeste gevallen zal het voor de opdrachtgever eenvoudiger zijn de hoofdaannemer aansprakelijk te stellen, die op zijn beurt de onderaannemer kan aanspreken. Maar er zijn zeker omstandigheden te bedenken (bijvoorbeeld als de hoofdaannemer insolvent is) waarin een vordering op de onderaannemer uitkomst kan bieden.


Meer artikelen

Meerwerk; wanneer is een verhoging van de prijs verschuldigd?

De praktijk leert dat aannemers en opdrachtgevers zich niet altijd bewust zijn van de voorwaarden waaronder de aannemer daadwerkelijk een verhoging van de prijs kan vorderen. Wat is...

Lees verder >>

Beëindiging aannemingsovereenkomst, ontbinden of opzeggen?

Een aannemingsovereenkomst kan tussentijds beëindigd worden. U kunt die opzeggen of ontbinden. In beide gevallen eindigt de overeenkomst, maar die keuze kan grote financiële...

Lees verder >>

Annuleringsbeding; volledige betaling verschuldigd of niet?

Algemene voorwaarden bevatten soms een annuleringsbeding. Een dergelijk beding bepaalt dat de overeenkomst tussentijds beëindigd mag worden, maar dan wel volledige betaling...

Lees verder >>

Casa miseria, over verhuurperikelen

Steeds vaker wordt onroerend goed gekocht om te verhuren; niet alleen vakantiehuisjes, maar ook bedrijfsruimte en woningen. Vaak gaat het goed. Nog vaker gaat het fout.
In...

Lees verder >>

De gevolgen van Orkaan Irma op de rechtspraktijk

Orkaan Irma heeft een grote impact gehad. Niet alleen op Sint Maarten, maar op heel het Caribisch gebied.
De afgelopen periode ontvingen wij diverse vragen van onze cliënten...

Lees verder >>

Procespraktijk; over het afwegen van kansen en mogelijkheden.

Hoger beroep of verzet? Bij procederen komt het aan op tactisch en strategisch denken, het onderkennen en inschatten van kansen en processuele mogelijkheden.

Lees verder >>

Algemene voorwaarden, battle of forms in internationale overeenkomsten

Toepasselijkheid van algemene voorwaarden en verwijzingen naar verschillende algemene voorwaarden bij internationale overeenkomsten.

Lees verder >>

Huurachterstand? Ook de bestuurder kan daarvoor aansprakelijk zijn.

Als een rechtspersoon (bedrijfs)ruimte huurt, is de rechtspersoon ook de huurpenningen verschuldigd. In specifieke gevallen kan betaling van de huurpenningen ook van de bestuurder...

Lees verder >>

Proceskostenveroordeling en advocaatkosten

In civiele (handels)zaken is het gebruikelijk dat de rechter de partij die ongelijk heeft gekregen veroordeelt om de proceskosten van de tegenpartij te betalen. Een...

Lees verder >>

Zakkenvullers, de no cure no pay-afspraak

Toelichting op het verbod op no cure no pay-afspraken en welke prijsafspraken wel mogelijk en toelaatbaar zijn.

Lees verder >>

Goedkoop is duurkoop

Steeds meer dienstverleners concurreren met advocaten. Wanneer kunt u volstaan met inschakeling van een incassobureau of rechtsbijstandverzekeraar en wanneer is het verstandiger een...

Lees verder >>

Het uitdrukkelijk van de hand wijzen van andermans algemene voorwaarden

In de meeste gevallen zult u een overeenkomst alleen willen aangaan onder toepasselijkheid van uw algemene voorwaarden. Maar dat geldt evengoed voor de wederpartij.

Vaak zien...

Lees verder >>

Tijdelijke verhuur en huurbescherming

De dagelijkse praktijk laat zien dat het huurrecht een ingewikkeld recht is. Zowel ten aanzien van woonruimte als bedrijfsruimte is er sprake van een groot aantal verschillende regels....

Lees verder >>

Geen huur maar wel betalen

Het is niet ongebruikelijk dat een onderhuurder, na de beëindiging van de hoofdhuurovereenkomst, onderhandelt met de eigenaar/(voormalig) hoofdverhuurder over een nieuwe...

Lees verder >>

Uitleg van commerciële contracten en entire agreement clausules

Recentelijk heeft de Hoge Raad, ons hoogste nationale rechtscollege, zich uitgelaten over de uitleg van (commerciële) contracten en de daarin steeds vaker voorkomende 'entire...

Lees verder >>

Hoofdelijkheid, borgtocht en andere zekerheden

De wet biedt allerlei mogelijkheden om zekerheden te creëren of in te roepen. Voor de verschillende zekerheden gelden echter ook verschillende voorwaarden. Ook bieden de...

Lees verder >>

Aansprakelijkheid onderaannemer

Als een onderaannemer tekortschiet in de nakoming van een overeenkomst met de hoofdaannemer is dit een toerekenbare tekortkoming (wanprestatie). In dat geval kan de hoofdaannemer de...

Lees verder >>

Beperkte mogelijkheden aantasting uitspraken bij alternatieve geschillenbeslechting

Bij de keuze voor alternatieve geschillenbeslechting dient men zich niet alleen bewust te zijn van de aan die keuze verbonden financiële consequenties, maar ook dat de...

Lees verder >>

Bezint eer ge begint

Bezint eer ge begint
Met de steeds verdergaande internationalisering en digitalisering neemt ook het aantal internationale overeenkomsten toevlucht. Met de daarbij toegenomen wens...

Lees verder >>

De Facebookende werknemer

Na onze berichtgeving omtrent email op de werkvloer, kon het vervolg niet lang uitblijven: de Facebookende werknemer. Mag je als werknemer op Facebook je ongenoegen uiten over je...

Lees verder >>

E-mailverkeer op het werk

Een veel gestelde vraag is of de werkgever het recht heeft e-mails van werknemers te controleren. Ja, maar niet altijd en niet onvoorwaardelijk. Hieronder een (zeer) beknopte...

Lees verder >>

Zorgplicht werkgever geldt ook voor ingehuurde zzp'ers

Zelfstandigen zonder personeel (zzp'er) kunnen bij bedrijfsongevallen dezelfde rechtsbescherming hebben als werknemers in loondienst.

Lees verder >>

Onze Expertises

Bouwrecht

Advocatenkantoor Ester is thuis op het terrein van het bouwrecht. Niet alleen bij de grote bouwprojecten, maar ook bij de kleinere. Of het nu een groot of klein werk betreft,....

Huurrecht

De dagelijkse praktijk laat zien dat het huurrecht een ingewikkeld recht is. Er gelden verschillende regelingen voor verschillende vormen van huur. Zo gelden er andere regels voor...

Contractenrecht

Iedereen heeft dagelijks te maken met het sluiten van contracten, zowel ondernemingen als particulieren. Of u nu een overeenkomst met een afnemer of leverancier sluit, of een brood bij de bakker koopt.

Wanneer iedereen ....

Advocatenkantoor Ester Hillegom hamer